EQ in het kort: een volumeknop voor volwassenen
EQ staat voor "equalizer" – een frequentieregeling. In de praktijk betekent het dat jij bepaalt hoe je muziek klinkt. Meer bas? Zet de lage frequenties omhoog. Zang die verloren gaat in de mix? Haal de mids omhoog. Hi-hats en bekkens klinken saai? Geef de treble een oppepper.
EQ is een beetje zoals kruiden bij het koken. De chef (in dit geval Jasse, wiens oren verzekerd zijn) heeft de koptelefoon al afgesteld op een solide basisgeluid. Maar jij weet het beste of je van pittig of mild houdt.
Frequenties – wat zijn dat eigenlijk?
Geluid bestaat uit frequenties. Lage frequenties (20–250 Hz) zijn bas: de dreun van een drumstel, het gebrom van een basgitaar, de subwoofer van je buurman die op zaterdagavond door de muur dendert. Middenfrequenties (250 Hz – 4 kHz) zijn waar de menselijke stem, gitaren en het grootste deel van de muziek zit. Hoge frequenties (4–20 kHz) zijn treble: bekkens, sissende s-klanken, vogelgezang.
In een EQ zijn deze verdeeld over schuifregelaars of curves. Schuif een regelaar omhoog en die frequentie wordt luider. Trek hem omlaag en hij wordt zachter. Dat is alles.
Hoe stel je EQ in op Valco-koptelefoons?
Op Valco-koptelefoons (VMK25.2, VMK25, VMK20, NL25 en anderen) stel je EQ in via de Valco-app. De app heeft kant-en-klare profielen voor verschillende situaties, en je kunt ook handmatig sleutelen.
Een paar vuistregels om mee te beginnen:
- Bas klinkt dun? Zet het bereik van 60–120 Hz voorzichtig omhoog. Gooi niet alles op max, dan krijg je een modderige brij.
- Zang verdwijnt in de mix? Zet het bereik van 1–3 kHz iets omhoog. Daar zit de menselijke stem.
- Geluid klinkt benauwd? Geef het bereik van 8–12 kHz een lichte boost. Dan krijg je wat lucht.
- Geluid is sissend of vermoeiend? Zet het bereik van 5–8 kHz een klein beetje omlaag.
Het belangrijkste is experimenteren. Er is geen goed antwoord, want ieders oren en smaak zijn anders. Sommigen willen bas zo zwaar dat hun tanden trillen, anderen willen elke afzonderlijke gitaarsnaar horen. Allebei prima.
Meest gemaakte fouten
De meest gemaakte blunder is alles omhoogzetten. Als je elke frequentie verhoogt, verander je eigenlijk niets: je voegt alleen volume toe en krijgt distortie als bonus. EQ gaat om de verhouding tussen frequenties. Vaak kom je verder door een storende frequentie te verlagen dan door een ontbrekende te verhogen.
Een andere klassieker is andermans EQ-instellingen van internet kopiëren. Die zijn gemaakt voor andere koptelefoons, andere oren en een andere muzieksmaak. Prima als startpunt, maar doe de fijnafstemming zelf.
Wat als ik geen zin heb om iets in te stellen?
Helemaal oké. Jasse heeft de Valco-koptelefoons zo afgesteld dat ze meteen uit de doos goed klinken. De standaardinstelling is bewust gebalanceerd, geen "bas recht in je gezicht"-gedoe, want een goede basis werkt voor alle muziek. EQ is er voor wie wil prutsen.
En als je compleet verdwaald raakt in de instellingen, is er altijd een resetknop in de app die de fabrieksinstellingen terugzet. Je kunt niets kapotmaken. Behalve misschien je muzieksmaak, maar dat is onze verantwoordelijkheid niet.
